Θυρεοειδής αδένας - μονήρης όζος θυρεοειδούς

Τι είναι ο όζος του θυρεοειδούς αδένα, σε ποια ηλικία εμφανίζεται και ποιο φύλο "προτιμά";

Ως όζος χαρακτηρίζεται οποιοδήποτε περιγεγραμμένο μόρφωμα που ψηλαφάται στον αδένα και διακρίνεται από το υπόλοιπο παρέγχυμα. Οι μονήρεις όζοι εμφανίζονται πιο συχνά στις γυναίκες από ότι στους άνδρες. Είναι σπάνιοι στα παιδιά και αρκετά συχνοί στους ενήλικες. Ανευρίσκονται στο 5-7% του πληθυσμού με την κλινική εξέταση (ψηλάφηση) και στο 40-50% με το υπερηχογράφημα θυρεοειδούς. Το 5% περίπου των όζων είναι κακοήθεις.

Ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου για πιθανή κακοήθεια μονήρους όζου;

  • Το ιστορικό ακτινοβολίας στον τράχηλο κατά το παρελθόν ή το κληρονομικό ιστορικό κακοήθειας στο θυρεοειδή αδένα.
  • Ο σκληρός και καθηλωμένος όζος.
  • Το βράγχος φωνής ή τα φαινόμενα πίεσης στον τράχηλο.
  • Οι διογκωμένοι λεμφαδένες του τραχήλου.
  • Η ταχεία αύξηση του μεγέθους του όζου.
  • Η εμφάνιση του όζου σε ηλικία μικρότερη των 14 ετών ή μεγαλύτερη των 65 ετών.
  • Οι αυξημένες τιμές κάποιων ορμονών (καλσιτονίνη – θυρεοσφαιρίνη ) ή του καρκινοεμβρυϊκού αντιγόνου.

Που βασίζεται η διάγνωση του όζου;

Το ιστορικό, η κλινική εξέταση και ο εργαστηριακός έλεγχος συμβάλλουν στον καθορισμό της μορφής της νόσου του θυρεοειδούς αδένα. Συγκεκριμένα:

  • Tα επίπεδα των θυρεοειδικών ορμονών (Τ3,Τ4,TSH) στο αίμα υποδεικνύουν την φυσιολογική ή μη λειτουργία του αδένα.
  • O υπέρηχος του θυρεοειδούς αποκαλύπτει την ύπαρξη ή όχι διογκωμένων τραχηλικών λεμφαδένων, τον αριθμό, το μέγεθος και την σύσταση των όζων (κυστικοί και συμπαγείς).
  • Το σπινθηρογράφημα αποτελεί εξέταση που συμβάλει στη διαφορική διάγνωση καλοήθους από κακοήθες όζο. Οι όζοι που "προσλαμβάνουν" το φάρμακο ονομάζονται θερμοί και είναι κατεξοχήν καλοήθεις (ποσοστό κακοήθειας μικρότερο από 3% ). Αντίθετα οι ψυχροί όζοι έχουν πιθανότητα κακοήθειας περίπου 10%.
  • Η εξέταση με την μεγαλύτερη διαγνωστική ακρίβεια είναι η βιοψία του όζου με λεπτή βελόνη.

Ποια είναι η θεραπευτική αντιμετώπιση του όζου;

Η θεραπεία εκλογής στην πλειοψηφία των μονήρων όζων του θυρεοειδούς είναι αποκλειστικά χειρουργική και συνίσταται στην αφαίρεση ολόκληρου του αδένα.